Wat is heiligheid volgens Gaudete et Exsultate?
Heiligheid is volgens paus Franciscus geen abstract ideaal of voorrecht van een kleine groep, maar een universele roeping. God nodigt ieder mens uit om heilig te zijn: “Weest heilig, omdat Ik heilig ben” (Lees in de Bijbel Lev. 11, 44; 1 en Petr. 1, 16). Heiligheid betekent leven in liefde, trouw en dienstbaarheid, midden in het gewone leven.
Hoe word je heilig?
Heiligheid is bereikbaar voor iedereen, ongeacht je levensstaat of beroep. Het gaat niet om buitengewone daden, maar om het goed doen van het gewone. Paus Franciscus geeft in Gaudete et Exsultate praktische voorbeelden:
- In het gezin: Een ouder die met liefde en geduld zijn kinderen opvoedt.
- Op het werk: Een werknemer die eerlijk en toegewijd zijn taken uitvoert.
- In de buurt: Iemand die kleine gebaren van vriendelijkheid en vergeving toont.
Heiligheid groeit door kleine, dagelijkse keuzes in liefde en trouw. Het is een persoonlijke weg: ieder mens heeft zijn eigen unieke roeping en hoeft niet simpelweg anderen te imiteren. Wat telt, is dat je het beste uit jezelf haalt, zoals God het in jou heeft gelegd.
De kern van heiligheid: de zaligsprekingen
Jezus’ zaligsprekingen (in de Bijbel te lezen in Matteüs 5, 3-12) vormen volgens de paus de identiteitskaart van de christen. Ze zijn een praktische gids voor heiligheid: arm van geest, zachtmoedig, barmhartig, zuiver van hart, vredestichter, enzovoort. Wie deze weg volgt, wordt steeds meer zoals Christus.
Kenmerken van heiligheid in het dagelijks leven
Paus Franciscus noemt vijf onmisbare kenmerken van heiligheid:
- Volharding, geduld en zachtmoedigheid: Standvastig blijven in het goede, ook bij tegenslag.
- Vreugde en humor: Een positieve, hoopvolle levenshouding.
- Durf en vurigheid: Moed om het evangelie te leven en te verkondigen.
- Leven in gemeenschap: Samen met anderen groeien in heiligheid.
- Voortdurend gebed: Openheid voor God in gebed en stilte.
Heiligheid is vrucht van genade
Heiligheid is niet alleen het resultaat van eigen inspanning, maar vooral van Gods genade. De mens werkt mee met de genade, maar alles begint bij Gods initiatief en liefde. De kern van heiligheid is liefde: liefde voor God en voor de naaste, zichtbaar in concrete daden van barmhartigheid en rechtvaardigheid.
Heiligen dichtbij
Paus Franciscus benadrukt dat heiligen niet alleen de grote namen uit de kerkgeschiedenis zijn. Ook in onze eigen omgeving zijn er mensen die in stilte en eenvoud heilig leven: ouders, grootouders, zieken, werkenden. Zij zijn een weerspiegeling van Gods aanwezigheid.
Achtergrond bij Gaudete et Exsultate
Gaudete et Exsultate is een apostolische exhortatie (brief aan de gelovigen) van paus Franciscus, gepubliceerd op 19 maart 2018. De tekst wil de roeping tot heiligheid opnieuw laten klinken in de huidige tijd, met haar uitdagingen en mogelijkheden. Paus Franciscus schrijft als herder die mensen wil bemoedigen om in hun eigen leven te groeien in heiligheid. De exhortatie is doordrenkt van Bijbelse verwijzingen, praktische voorbeelden en geschreven in hartelijke, uitnodigende toon.
Heiligheid is volgens paus Franciscus geen verre droom, maar een dagelijkse opdracht en gave. Iedereen kan heilig worden door met liefde, geduld en vreugde het gewone leven te leven, open voor Gods genade. Zoals paus Franciscus schrijft: “Wij zijn allen geroepen heilig te zijn door in liefde te leven en ieder in de bezigheden van iedere dag, daar waar hij zich bevindt, een eigen getuigenis af te leggen.”
Dit artikel is gebaseerd op de apostolische exhortatie Gaudete et exsultate van paus Franciscus. Lees voor meer informatie ook dit bericht op rkkerk.nl.
Of download de officiele Nederlandse vertaling van Gaudete et exsultate hieronder:


